Veenmollen in volkstuin

Veenmollen zijn grote bruine insecten die onder de grond leven. Ze hebben een krekelachtig lichaam, maar de poten zijn heel anders dan bij krekels. Met hun stevige voorpoten graven ze ondergrondse tunnels, net als mollen.

Enkele jaren geleden hoorde ik dat er langs het Virulypad een veenmol was gehoord. Ze maken een karakteristiek snorrend geluid dat over een flinke afstand hoorbaar is. Om hun geluid te laten klinken komen ze naar de oppervlakte, vooral in het donker en de schemering. Destijds ben ik laat op de avond heen en weer gaan fietsten op de plek waar de veenmol was gesignaleerd. Tot mijn grote vreugde hoorde ik er eentje, na ongeveer drie kwartier. Nadien heb ik ze vaker gehoord, ook wel in de slootkant van de bebouwde kom. Dit voorjaar maakte ik op een heel andere manier kennis met veenmollen. In het kasje op de volkstuin lag opeens een jong koolplantje verlept op de grond. Er bleken geen wortels meer aan te zitten. 

Mijn echtgenoot groef op de plek van de ontwortelde plant en stuitte op een veenmol. Hij heeft het zeer beweeglijke insect buiten het volkstuincomplex uitgezet, maar de volgende dag lag er weer een koolplantje plat. Weer graven, weer een veenmol. Tot viermaal toe. We begonnen ons af te vragen hoeveel veenmollen er in ons kasje zouden wonen. Opeens vond ik ze minder leuk dan vroeger, toen ik ze nog alleen kende als nachtelijke muzikanten. Die moeten natuurlijk ook eten, maar bij voorkeur niet van de planten die we zelf willen eten. Ik voelde me een beetje bezwaard over mijn negatieve gevoelens. Op televisie heb ik de schrijver Maarten ’t Hart wel eens horen klagen over schade in zijn volkstuin door veenmollen. 

Ik dacht: “Wat een zeurpiet. Het is toch leuk om veenmollen in je tuin te hebben?” Daar denk ik nu anders over. Achteraf gezien viel de schade best mee. Er zijn een stuk of 6 koolplantjes gesneuveld, maar er bleef genoeg voor ons over. Vooral in april waren de veenmollen actief in ons kasje. Ik heb me afgevraagd hoe ze in het plastic kasje zijn gekomen. In de winter hebben we het plastic verwijderd. Wellicht hebben de veenmollen zich in het vroege voorjaar gevestigd in de braakliggende grond, waar we in maart het plastic overheen hebben gezet. Veenmollen kunnen kleine afstanden vliegen. Onze volkstuin ligt vlakbij het Virulypad, dus waarschijnlijk kwamen ze niet van ver. Half juni kreeg ik een foto toegestuurd van Ben Jansen. Hij meldde dat hij een ‘vreemde snuiter’ had gezien bij de Dobbeplas, die door zijn telefoon werd benoemd als veenmol. Deze waarneming kon ik meteen bevestigen.

Caroline