Mooie herdenkingen in Pijnacker en Nootdorp

Nootdorp en Pijnacker hebben jaarlijks op 4 mei hun eigen herdenking. In Pijnacker is al jaren een bijeenkomst in de RK Joannes de Dooperkerk aan de Oostlaan en in Nootdorp is de herdenking steeds in de Dorpskerk in de Dorpsstraat.

In de kerk in Pijnacker zong maandagavond 4 mei het koor Cantando een aantal mooie liederen. In Nootdorp speelde de Harmonie Nootdorp passende muziekstukken. In Pijnacker hield burgemeester Björn Lugthart een overdenking. In Nootdorp deed wethouder Bart van Straten dat. Hij is een geboren en getogen Nootdorper die nu in Pijnacker woont.

Het waren beide mooie en alles behalve oppervlakkige overdenkingen met lokale persoonlijke verhalen. Björn Lugthart memoreerde dat dappere ambtenaren in de oorlog in Pijnacker heel veel namen van Pijnackerse mannen tussen de zeventien en de veertig jaar uit het bevolkingsregister hebben gehaald, zodat de Duitsers deze mensen een stuk lastiger konden opsporen om tewerkgesteld te worden in Duitsland.

Ook haalde hij – net als Bart van Straten - het verhaal aan van de lokale molenaar en de lokale bakker die tegen mensen die graan wilden laten malen en brood wilden laten bakken vertelden, dat een deel van de meel bestemd was voor gezinnen die zelf geen meel hadden. “Deze vorm van delen was niet voor iedereen even gemakkelijk. Begrijpelijk: als je buik goed gevuld is, dan is delen een stuk eenvoudiger dan wanneer je honger hebt”, aldus de burgemeester.

Bart van Straten haalde bij zijn overdenking in Nootdorp het verhaal aan het Joodse meisje Freddy Noach dat spelenderwijs ondergedoken was bij de familie Struijk aan de Dwarskade. Het meisje had het voordeel dat ze blauwe ogen had en blond haar. Ze zat gewoon op de School met den Bijbel aan de Molenweg waar nu kringloopwinkel De Wisselbeker is. Ooit deden de Duitsers op school onderzoek, maar ze vertrokken onverrichterzake weer.

Freddy zou later verklaren ze na de oorlog eigenlijk niet weg wilde bij de familie Struijk. Ze had het daar geweldig naar haar zin en hoefde niets. “Ik hoefde alleen maar mijn mond te houden over mijn joodse herkomst. Verder hoefde ik niets.”

Zowel de burgemeester als de wethouder legden in hun verhaal de link tussen het verleden van de oorlog en de tijd van nu. Hoe gaan wij om met onze medemensen die misschien in veel opzichten heel anders zijn dan wij maar wel gelijkwaardig en ook van vlees en bloed, zoals wij allemaal. Welke keuzes maken wij? Dat begint al in de klas op school? Doen we mee met pesten of komen we op voor de gepeste?

In Pijnacker en Nootdorp waren basisschoolkinderen betrokken bij de herdenking. In Pijnacker droeg Lucas van de Nouweland het gedicht ‘Twee minuten’ voor. Lucas is leerling in groep 7 van Dalton De Tweemaster, waar aandacht was besteed aan het thema ‘Oorlogen en herdenkingen’. In Nootdorp droegen twee meisjes van Scouting Nootdorp keurig netjes de gedichten ‘Vandaag en morgen’ en ‘Vrijheid’ voor.

In Pijnacker hield veteraan/kapitein Kevin Massar een indringend verhaal. Hij kwam in militair uniform op school zijn kind ophalen en werd door een meisje van zes aangesproken met wat directe vragen: zit u in het leger, heeft u ook een pistool en schiet u daar ook mee op andere mensen?

Dat was even confronterend en geconfronteerd slikken voor de aangesprokene. Kevin wilde maar zeggen dat het belangrijk is om steeds weer na te denken over de morele dilemma’s waar je ook als militair vanuit je taak en je opdracht mee te maken krijgt. En dat het altijd goed is om ook als militairen daarover in gesprek te blijven. Onderling maar ook met anderen in de samenleving.

In Nootdorp werd de herdenking heel keurig geleid door Frans Gijzen vanuit de organiserende Oranjevereniging Nootdorp. In Pijnacker doet voormalige onderwijsman Piet van Adrichem dat al vele jaren rustig en stijlvol.

Na de herdenkingsbijeenkomsten gaat het richting de oorlogsmonumenten. In Nootdorp is dat een heel kort wandelingetje, van de kerk naar het Oude Raadhuis. Ook dit jaar moest er wat ‘tijd worden gerekt’ richting het trompetsignaal waarmee om 20.00 uur de twee minuten stilte worden aangekondigd.

De Harmonie Nootdorp vulde tijd en stilte op met onder meer ‘Blijf mij nabij’. Na de twee minuten stilte werd het Wilhelmus gezongen en vervolgens werden er kransen gelegd door het gemeentebestuur, in de personen van wethouder Bart van Straten en gemeenteraadslid Carla van Viegen. En daarna door de Oranjevereniging, in de personen van voorzitter Kees van Dorp en secretaris Johan van Hagen. De vele aanwezigen kregen daarna de gelegenheid een eerder aangereikte bloem bij het monument bij het Oude Raadhuis in een vaas te plaatsen.

In Pijnacker gaat de reis vanuit de kerk over de Oostlaan naar het monument in het Emmapark. De stoet wordt daarbij voorafgegaan door ‘rustige slagwerk’ van Drumfanfare Haaglanden.
In Pijnacker werden diverse kransen gelegd. Door de burgemeester en het jongste gemeenteraadslid Nils Krebbekx. Door Patrick van Koppen en Sebastiaan van Ruijven van het bestuur van de Oranjevereniging. En vervolgens ook door veteranen en vertegenwoordigers van diverse maatschappelijke organisaties en verenigingen.

Ook twee leerlingen van De Tweemaster legden een krans, Elin Kiviet en Elise Quispel. Ook vanuit het Stanislascollege Pijnacker wordt ieder jaar een krans gelegd. Het is mooi en belangrijk dat via het onderwijs nieuwe generaties meedoen aan herdenking en bewustwording. In totaal werden er in Pijnacker twaalf kransen gelegd.

Zowel in Nootdorp als Pijnacker was de belangstelling groot en verliepen de herdenkingen ordelijk en in gepaste stilte als het moment daar om vroeg. Het was trouwens heel mooi en gepast dat de burgemeester tijdens de bijeenkomst in de kerk Gerard de Bruijn uit Pijnacker-Noord herdacht. Deze ‘veteraan’ was tientallen jaren bij de herdenking aanwezig. Hij is vorig jaar op 102-jarige leeftijd overleden.