Ganzenvoeten en hanenpoten

In de nieuwe boomspiegel voor ons huis, die enkele maanden geleden is aangelegd na het ophogen van de straat, verschenen al spoedig vele kiemplanten van pionier-planten, waaronder ganzenvoet en hanenpoot. In twee maanden tijd groeiden de kiemplanten uit tot een vegetatie die mij bijna boven het hoofd groeide.

De groeikracht van pionier-planten vind ik altijd indrukwekkend. In dit geval was mijn bewondering extra groot, omdat het erg droog en zonnig was in de periode dat ze zich vestigden. Veel planten verlepten, maar de ganzenvoeten en hanenpoten waren niet te stuiten. In korte tijd zorgden ze voor levendig groen in de straat, die na het ophogen nog steniger is geworden dan hij al was.

Als ik de overbuurvrouw spreek, die ook op de boomspiegel uitkijkt, dan blijkt dat zij niet zo blij is met de pioniers. Zij ziet liever sierplanten omringd door zwarte grond die je kunt schoffelen. Zulke beplanting kan ik ook waarderen, maar ik hou nog meer van een gesloten vegetatie. Kale grond ziet er voor mij uit als een open wond. Moeder aarde probeert de wond te dichten met plantengroei. Het groene ‘korstje’ wordt met schoffelen opengekrabd. Begin juli liepen er opeens drie schoffelaars in de straat. Ze hadden opdracht gekregen om al het onkruid te verwijderen. Ik begreep wel dat ze de planten kwamen verwijderen, want die waren al heel ijverig zaden aan het produceren. Duizenden zaden, die jaren in de grond aanwezig kunnen blijven om te kiemen als de grond weer bewerkt wordt. Met lede ogen, maar tevens met begrip, zie ik hoe alle planten met de hand worden uitgetrokken en afgevoerd. Ondanks het flinke wortelgestel waren ze tamelijk makkelijk uit de grond te trekken. 

Naderhand spreek ik de overbuurvrouw. Die blijkt minder verheugd dan ik verwachtte. Na ons vorige gesprek had ze de pioniers omarmd. In totaal heb ik acht verschillende soorten wilde planten aangetroffen in de boomspiegel, waaronder: stippelganzenvoet, melganzenvoet, korrelganzenvoet en Europese hanenpoot. Deze soorten zie ik op allerlei plekken in de gemeente opduiken als de grond is omgewerkt. Ganzenvoet is een plantengeslacht dat circa 100 soorten telt. In Nederland komen circa twintig soorten voor. Het zijn planten die vaak onder extreme omstandigheden groeien, sommige aan de kust. Enkele populaire voedselgewassen zijn verwant aan ganzenvoet, namelijk: spinazie en biet. De Europese hanenpoot is een eenjarige grassoort, die in het begin van de zomer kiemt en zich razendsnel ontwikkelt. Nu zijn de boomspiegels weer kaal, voor zolang het duurt...

Caroline