Dress to impress in het vogelrijk

Ik wilde nu eindelijk wel eens weten waarom in het vogelrijk de mannetjes vaak mooier zijn dan de vrouwtjes. En aan wie kun je die vraag het beste stellen? Juist… een haan. Dus ging ik langs bij de haan van Ruyven. Een imposante, glanzende verschijning van goud en zilver in Delfgauw. Net als de mannetjesfazant, wilde eend en pauw is hij altijd perfect en kleurrijk gekleed. 

Van verre hoorde ik hem al roepen: kukeleku. Hij had me al gespot. Niet vreemd, want hij staat op 7,5 meter hoogte in het veld met uitzicht op het bedrijvenpark Ruyven en de polder van Delfgauw. Zijn aanwezigheid herinnert aan de restanten van een 12e eeuwse boerderij die daar is gevonden - één van de oudste van Zuid-Holland.

“Goedemorgen haan,” begon ik. “Waarom kraai je eigenlijk zo hard?” “Goedemorgen Hen,” antwoordde hij monter. (Hen? Zag hij me nu aan voor een kip?) “De zon is net op,” vervolgde hij. “Die begroet ik. En tegelijk laat ik iedereen weten dat de dag is begonnen.” “Een soort levende wekker dus? Net als die hanen op kerktorens?” Hij knikte. “Precies. Al herinneren die ook aan het Bijbelse verhaal over Petrus. Maar wij doen het ook om ons territorium af te bakenen. Zeker in het voorjaar.” “Waarom juist dan?” Hij keek me aan alsof ik van een andere planeet kwam. “Omdat dan de jacht op de vrouwtjes begint! En de concurrentie is groot. Hoe mooier wij zijn, hoe meer we opvallen, hoe gewilder we zijn. Dress to impress als je een positieve indruk wilt achterlaten!” “En de vrouwtjes dan?” vroeg ik. “Waarom zijn die juist zo bescheiden en kleurloos gekleed?” “Simpel” zei hij. “Zij zitten straks op het nest, leggen eieren en verzorgen de jongen. Door hun bruine kleur vallen ze niet op. Zo dragen ze bij aan het overleven van onze kinderen.”

Ik nam afscheid van de haan - die me nog één keer nadrukkelijk “Hen” noemde - en fietste terug naar huis. Onderweg dacht ik na over de parallellen met de mensenwereld. Daar zie ik vaak het tegenovergestelde: vrouwen zijn vaak kleurrijker gekleed dan mannen. De tweede feministische golf in de jaren 60 heeft daar o.a. voor gezorgd. Mannen en vrouwen zijn nu eigenlijk allemaal een beetje haan. We doen er van alles aan om er goed uit te zien: we kopen mooie outfits, gaan naar de sportschool, letten op wat we eten en sommige mensen gebruiken cosmetische trucjes. Tegelijkertijd zijn we kip. Want geef toe: het is heerlijk om in een joggingsbroek en slobbertrui thuis op de bank te zitten. En laat die maar lekker kleurloos zijn.

Henny van Rij
Conservator van het online Dierenmuseum
www.dierenmuseum.nl