Voortgang asielopvang: ministerie voert druk op, Pijnacker-Nootdorp voldoet niet aan wettelijke opgave

De gemeente Pijnacker-Nootdorp ligt onder een vergrootglas van het ministerie van Asiel en Migratie vanwege de uitvoering van de Spreidingswet. Uit een recente toezicht brief blijkt dat de gemeente niet volledig voldoet aan de wettelijke opgave om asiel opvangplekken te realiseren. Het college van burgemeester en wethouders heeft inmiddels gereageerd en wijst daarbij op bestuurlijke, politieke en praktische obstakels.

Volgens het ministerie moesten gemeenten per 1 juli 2025 het afgesproken aantal opvangplekken mogelijk maken. Voor Pijnacker-Nootdorp ging het om 378 plekken. Daarvan zijn er tot die datum 128 gerealiseerd. Daarmee voldoet de gemeente slechts gedeeltelijk aan de taak, wat heeft geleid tot plaatsing op trede 2 van de zogenoemde interventieladder. Dat betekent dat het Rijk aanvullende informatie opvraagt en de situatie nauwlettend volgt. In de brief benadrukt het ministerie de urgentie van de opvangcrisis. De druk op de asielketen is groot, onder meer zichtbaar in Ter Apel. 

Knelpunten
Het college erkent in zijn reactie het belang van een goed functionerende asielketen, maar schetst ook de complexiteit van de situatie. Zo wijst het op onzekerheden vanuit het Rijk in de afgelopen periode, onder andere op financieel en beleidsmatig vlak. Deze onzekerheden hebben invloed gehad op besluitvorming rondom een geplande opvanglocatie in combinatie met flexwoningen. Dat voorstel haalde in december 2024 geen meerderheid in de gemeenteraad. Daarnaast heeft de gemeente de afgelopen jaren via crisisnoodopvang bijgedragen, onder meer in het Van der Valk-hotel. Deze tijdelijke opvang is eind 2025 beëindigd, waarna het COA de opvang heeft overgenomen. Volgens het college vraagt opvang niet alleen om locaties, maar ook om langdurige inzet op beheer, begeleiding en draagvlak in de samenleving. Een ander knelpunt is volgens het college de stapeling van opgaven. Naast asielopvang moet de gemeente ook Oekraïense ontheemden opvangen en statushouders huisvesten. In een dichtbevolkte regio als Haaglanden leidt dit tot een relatief zware belasting.

Risico
Tot slot speelt de politieke context een rol. Pijnacker-Nootdorp bevindt zich in een overgangsfase naar een nieuw college. Volgens het huidige bestuur is het daarom passend dat grote, richtinggevende keuzes over structurele opvang worden overgelaten aan de nieuwe gemeenteraad en het nieuwe college. De situatie brengt risico’s met zich mee. Als de gemeente onvoldoende vooruitgang boekt, kan het Rijk ingrijpen en uiteindelijk zelfs besluiten tot indeplaatsstelling. Voorlopig blijft het bij toezicht en overleg, maar duidelijk is dat de druk op de gemeente toeneemt.

Reacties met nepnieuws, racistische of xenofobe uitlatingen, beledigingen of opruiende opmerkingen worden verwijderd. Houd het respectvol en inhoudelijk, zodat er op een normale manier discussie gevoerd kan worden. Gebruikers die herhaaldelijk de regels overtreden, kunnen worden geblokkeerd.