Afvalbeleid: het woord ‘tariefprikkel’ is gevallen!

De rekenkamer heeft geconstateerd dat het afvalbeleid verbeterd kan worden en dat een nieuwe aanpak nodig is om de gestelde doelen te behalen. Hiervoor is een startnotitie opgesteld die de hoofdlijnen en stappen beschrijft voor het vernieuwen van het afval- en grondstoffenbeleid voor huishoudens. 

De startnotitie biedt een overzicht van het bestaande beleid, de huidige situatie, belangrijke trends en ontwikkelingen, en thema’s zoals bijplaatsingen. De raad wordt verzocht de Startnotitie doorontwikkeling afval- en grondstoffenbeleid goed te keuren en het participatieproces voor het opstellen van nieuw afvalbeleid aan te merken als een groot participatietraject, waarbij het participatieniveau van de inwoners is vastgesteld op ‘meeweten’ en ‘meedenken’.

Doelstelling
De gemeente streeft ernaar dat inwoners minder restafval produceren en meer afval scheiden, met als gevolg positieve milieu-impact en kostenefficiëntie. Het doel is om tegen 2025 maximaal 100 kg restafval per persoon over te houden en 75% van het afval te scheiden. Sinds 2015 zijn er verbeteringen doorgevoerd met de introductie van Het Nieuwe Inzamelen (HNI). De afvalscheiding steeg van 44% naar 57%, en het restafval daalde van 216 kg naar 161 kg per persoon. Ondanks deze vooruitgang is verdere actie nodig. Uit sorteeranalyses blijkt dat ongeveer 2/3 van het restafval gescheiden ingezameld kan worden. Momenteel wordt een deel van de gescheiden ingezamelde grondstoffen (bij inzameling met ondergrondse verzamelcontainers) afgekeurd. Andere vergelijkbare gemeenten hebben hun beleidsdoelen al behaald door zowel een serviceprikkel als een tariefprikkel toe te passen.

Vervolg
Om nieuw afvalbeleid te ontwikkelen, wordt een startnotitie opgesteld. Er zijn drie sporen die gevolgd zullen worden. Spoor 1 omvat onderzoeken, maatregelen en pilots die snel uitgevoerd kunnen worden. Spoor 2 richt zich op het onderzoeken van de afgekeurde hoeveelheid afval na scheiding. Spoor 3 betreft het formuleren van nieuw beleid, waarbij wordt overwogen een tariefprikkel in te voeren, waarbij mensen die minder afval produceren, minder betalen. De gemeente gaat hierover in gesprek met verschillende belanghebbenden. De ambitie is ook om het probleem van afval dat naast de containers wordt geplaatst aan te pakken.

Afval scheiden en preventie is goed voor het milieu. Scheiden levert nieuwe grondstoffen op. Dit bespaart nieuwe grondstoffen, energie en geld (de afvalstofheffing kan omlaag). Het afval dat niet gerecycled kan worden, gaat bijna allemaal naar de verbrandingsoven (afvalenergiecentrale). 

Uitgangspunt bij gescheiden inzameling is dat er waardevolle materialen in het afval zitten die hergebruikt kunnen worden. Hierdoor zijn er minder nieuwe grondstoffen, energie en geld nodig om nieuwe materialen te maken.