Einde van een tijdperk
ColumnVorige maand kregen 150 werknemers bij de Gistfabriek in Delft te horen dat zij na volgend jaar december hun baan verliezen. Ondanks dat dit met een sociaal plan netjes afgehandeld wordt, zorgt deze ontslaggolf toch voor beroering. Het is min of meer het einde van een tijdperk. Het laatste restant van de Gist- en Spiritusfabriek verdwijnt dus, waar in de loop der jaren voor duizenden mensen aan werkgelegenheid werd geboden. Niet alleen voor Delft, maar ook voor Pijnacker en Nootdorp.
Voor Delft was de fabriek in meerdere opzichten invloedrijk. Jacques van Marken en zijn vrouw Agneta richtten in 1869 de Nederlandsche Gist- en Spiritusfabriek op en door hun sociale betrokkenheid behoren zij nog steeds tot de meest invloedrijke Delftenaren aller tijden. De bouw van huisjes voor werknemers leidde tot het Agnetapark, nog steeds een prachtig stukje Delft.
Van oorsprong werd in de fabriek aan de Wateringseweg jarenlang gist voor broodbakkers en brandspiritus gemaakt. Na de Tweede Wereldoorlog kwam daar nog de productie van penicilline bij (in het reeds gesloopte gebouw Bacinol), een buitengewoon belangrijk product in de medische wereld. De fabriek groeide uit tot één van de grootste producenten van penicilline ter wereld. Echter in 2005 besloot opvolger DSM helaas de productie over te plaatsen naar China en India.
Er zijn nogal wat fusies geweest. In 1968 met Brocades en in 1998 werd de Koninklijke Gist-Brocades NV overgenomen door chemiemultinational DSM (van origine de Staatsmijnen). DSM ging in 2022 een fusie aan met het Zwitserse Firmenich, waardoor de naam werd gewijzigd in DSM-Firmenich. Een bedrijf met wereldwijd een omzet van 13 miljard euro, waar 30.000 man werken.
In 2024 werd de gistdivisie van dit bedrijf verkocht aan het Franse Lesaffre, de grootste gistmaker ter wereld. De enige DSM-Firmenich activiteit die wél behouden blijft voor Delft verricht onderzoek naar gezondere voedingsmethoden. Maar geen productie dus. De oude fabrieksplek heet overigens nu ‘Biotech Campus Delft.’
Sloop ligt op de loer. Hopelijk blijft het mooie, in Jugendstil gebouwde hoofdkantoor aan de Wateringseweg, waar vroeger de betalingen plaatsvonden, wél behouden.
Erik Bevaart
