Trektelling in oktober

Op 20 oktober ga ik rond zonsopgang met mijn echtgenoot naar zijn vaste trektelpunt aan de rand van de Groenzoom. Vanaf half augustus tot half november telt hij daar regelmatig de doortrekkende vogels die langskomen. Soms vergezel ik hem een poosje bij zijn telling.

We fietsen naar het trektelpunt. De lucht is roze met blauw gemarmerd in een patroon dat ons doet denken aan de omslag van een oud boek. De zon komt op. Het roze verkleurt via oranje naar verblekend geel. Als we de fietsen tegen een hekje plaatsen vliegt er een groep wulpen over. Hun roep klinkt weemoedig. Niet veel later vliegt een breed front spreeuwen vrij laag over onze hoofden. Er volgen nog een paar groepen. In totaal passeren er ruim duizend spreeuwen. Peter vertelt dat de wulpen en de spreeuwen in de Groenzoom overnachten. De wulpen in een weiland, de spreeuwen in een brede rietkraag. Hij ziet deze vogels elke telling overkomen. Ze vliegen dagelijks van de slaapplaats naar voedselgebieden en terug. Dit wordt slaaptrek genoemd. Een havik verschijnt en verdwijnt. Deze roofvogel is evenmin op doorreis, maar op zoek naar een ontbijt. Enkele piepers vliegen over als kleine piepende silhouetten hoog in de hemel. Verschillende soorten piepers maken subtiel verschillende geluidjes. Peter maakt geluidsopnames om de trekroepjes later thuis te beluisteren. Hij vermoedt dat de overvliegers graspiepers zijn, maar het zouden ook waterpiepers kunnen zijn. Hij noteert hoe laat de piepers overkwamen, dan zijn hun geluiden makkelijker terug te vinden in de opname. Soms klinken er in de opname zoveel storende geluiden van verkeer of werkzaamheden, dat de vogelgeluiden nauwelijks te horen zijn.

Verschillende groepen ganzen komen over: kolganzen, grauwe en Canadese ganzen. De kolganzen zijn waarschijnlijk doortrekkers, maar de andere ganzensoorten zijn stamgasten in de Groenzoom. Net als de kieviten. Het is nog niet echt koud geweest en dan blijven veel vogels in Nederland hangen. Kieviten gaan meestal pas naar het zuiden als het begint te vriezen en sneeuwen. Ze kunnen dan geen voedsel meer vinden. Tussen de kieviten hoort Peter het geluid van een goudplevier dat mij ontgaat. Een bescheiden aantal houtduiven trekt over. In het oosten van Nederland ligt een trekbaan waar enorme aantallen houtduiven langskomen. Ze vliegen van Scandinavië naar Frankrijk en Spanje om daar te overwinteren. Houtduiven die in Nederland broeden overwinteren ook voornamelijk in ons land. Uit recente studies naar vogeltrek blijkt dat trekgedrag veel minder vastligt dan men vroeger dacht.

Caroline