Tijdens de avond was het ook mogelijk om voor een heel zacht prijsje tweedehands boeken over de geschiedenis van Pijnacker te kopen. Daar werd dankbaar gebruik van gemaakt.
Tijdens de avond was het ook mogelijk om voor een heel zacht prijsje tweedehands boeken over de geschiedenis van Pijnacker te kopen. Daar werd dankbaar gebruik van gemaakt.

Belicht bij het HGOP: historische buurten in Pijnacker

Actueel 1.433 keer gelezen

Het is woensdagavond 13 september. In de bibliotheek is het een drukte van jewelste. Extra stoelen moeten gehaald worden om iedereen een zitplaats te kunnen geven. Annette Theeuwsen vertelt vanavond over de buurten in Pijnacker en Marianne van Ginkel leest enkele verhalen over vroeger voor.

Een buurt, een buurtschap, is te herkennen aan het witte plaatsnaambord. Officieel is er dus in Pijnacker maar één buurtschap en dat is de Oude Leede. Maar er zijn tegenwoordig veel meer buurten, 29 in totaal. 

Bekend
De Katwijkerbuurt en Noukoop zullen voor velen bekend zijn. Het witte plaatsnaambord ontbreekt echter voor deze buurten. De aanwezige wethouder Hanneke van de Gevel werd gelijk aangespoord hier werk van te maken.

De buurten
Een andere buurt is het Oude dorp, de buurt rond Koningshof met de dorpskerk. Dit is de oudste buurt van Pijnacker, een dorpje binnen het dorp.

Vlieland
Andere - misschien minder bekende - buurten zijn: Bezuijen (de Zuidweg), de Rode pannenbuurt (Zuiderstraat), Vlieland (de Vlielandseweg), Klein Delfgauw ook wel de Bonkenbuurt genoemd, die rond de Noordeindseweg gesitueerd is. Delfgauw, de buurt die ligt op het kruispunt van twee lintbebouwingen: die van de Noord- en Zuideindseweg enerzijds en die van de Delftsestraatweg anderzijds.

Korea
Om een exotische te noemen: Korea. Tussen 1950 en 1953 was er een grootschalig conflict tussen Noord- en Zuid-Korea, voor veel mensen een ‘Ver van mijn bed show’. Net in die periode werden er nieuwe tuinbouwbedrijven aangelegd. Misschien is er toen iemand geweest die dacht dat dit gebied net zo ver weg was van Pijnacker als Korea en raakte deze term ingeburgerd.

Monnikenweg
De gemeente vond dat niet zo’n goede naam voor het gebied, dus besloot de gemeenteraad op voorstel van B&W de naam Korea te wijzigen in Monnikenweg. Inmiddels is de buurt drastisch van uiterlijk veranderd, alleen al door het Dalton Kindcentrum aan het begin van de Monnikenweg.

Definitie
Wat maakt een buurt een buurt? Een definitie is ‘Een nederzetting die agrarisch van oorsprong is en waar de bebouwing in vroeger tijd in een lange rij op het bijbehorende land langs de weg stond.’ Die lintbebouwing is nog duidelijk te zien in de Katwijkerbuurt en in de Oude Leede.

Een buurt had vaak geen winkels, kerk of andere voorzieningen, soms een café. Zo was er in het huis Ackerdijkseweg 2 het café ‘Rust wat’ gevestigd. Niemand kreeg hier ooit meer dan twee biertjes, men gaf je dan al snel te kennen dat je geen dorst meer kon hebben. En of je hoog of laag sprong, je kreeg geen druppel meer. 

Zorgen voor elkaar
Als er weinig voorzieningen zijn dan ben je als buren op elkaar aangewezen. Buren zorgden voor elkaar, gingen buurten bij elkaar. Zo werden er gigantische pannen soep gekookt waarvan dan kannetjes uitgedeeld werden aan mensen die het minder goed hadden. Ook was het gebruikelijk dat er burenavonden waren als mensen gingen trouwen of burenhulp bij overlijden. Een buurtschap is ook dat er samen geschaatst kan worden en dat er wat te eten en te drinken is.

Saamhorigheid
Die saamhorigheid was er ook ten tijde van een ramp zoals de windhoos die in 1982 in de Oude Leede 15 kwekerijen trof. 120 medetuinders, familie, vrienden en buren hielpen samen met militairen met het opruimen van het glas. Ook bij grote klussen zijn buren niet te beroerd om te helpen, zoals samen zeil trekken voor een waterbassin of met z’n allen het land op om alles op tijd binnen te halen.

Brede balk
In een buurt probeerde men heel soms ook mensen uit andere buurten weg te houden. Zo was er in de Oude Leede het Balkje - vernoemd naar een brede balk over de sloot tussen de Polderweg en de Oude Leedeweg - die toegang gaf tot een hobbelig pad dat slechts lopend of fietsend te begaan was. Berkelse jongens die de meisjes uit de Oude Leede wilden veroveren, stuitten bij het Balkje op weerstand van de jongens uit de Oude Leede. Met name in het weekend werden er nog wel eens klappen uitgedeeld als iemand het waagde om naar de Oude Leedeweg over te steken.

Pijnackers dialect
Het publiek krijgt en passant nog een les in Pijnackers dialect. Annette laat horen hoe het Pijnackers klonk in pak-em-beet de zestiger jaren van de vorige eeuw: ‘Zo, de was hangt, die droogt door een ijzeren vent heen. Mens, tis echt mokkig weer, azzie je verroert, mot je al zwete. Maar we zitte d’r weer knappies bij, dus ik mot nou nie jeremiëren. De prak hebbe me ook weer gehad, lekker arepels, kroten en doop. Jan ken zo gruizig ete. De vate benne gewasse en vaders doet lekker een tukkie, doet ie altijd onder de middag. Hij zee: Ik bentet zo zat as gespoge spek.’ (jeremiëren = klagen, mokkig = heet, arepels = aardappelen, kroten = rode bieten, gruizig = gulzig)

Bloemlezing
Dit was nog maar een bloemlezing. Er was genoeg om een boek mee te vullen, wie weet krijgt Pijnacker nog eens ‘t blauw-gele boekie in navolging van ‘ut Groen-Geile Boekie ‘vannut Haags’.

Struikelstenen 
Het HGOP is bezig met twee nieuwe projecten. In samenwerking met de Raad van Kerken wordt gewerkt aan de plaatsing van struikelstenen bij de woningen waar Joden woonden voordat zij weggevoerd werden. Ron Brand is hier voor het HGOP de trekker van.
En wie meer wil weten over de historie van Pijnacker kan binnenkort op negenverschillende plekken in Pijnacker informatieborden vinden. Ook in Nootdorp zullen informatieborden geplaatst worden. De borden komen te staan op historisch belangrijke plaatsen. Via een QR-code kan de geïnteresseerde meer informatie lezen, de code op de Pijnackers informatieborden stuurt de lezer door naar de geheel vernieuwde website van het HGOP (https://hgop-pijnacker.nl/).
Voor eenieder die 13 september niet in de gelegenheid was om te komen luisteren is er de tentoonstelling in het HIP-gedeelte van de bibliotheek over de buurten van Pijnacker.

De volgende lezing is alweer op 3 oktober. Corine Nijenhuis verzorgt dan een lezing over het leven na de watersnoodramp van 1953. De lezing wordt gehouden in De Acker, Park Berkenoord 2 in Pijnacker. Aanvang 20:00, inloop 19:30 uur.

Jan-Paul van der Velden m.m.v. Annette Theeuwsen


Voorzitter Paul van Winden vertelt over de komende plaatsing van historische informatieborden en de struikelstenen.
Voor een afgeladen zaal houdt Annette Theeuwsen een boeiende lezing over de buurten van Pijnacker en het oude Pijnackerse dialect.
Stuur jouw foto
Mail de redactie
Meld een correctie

Uit de krant