Spaanse groenten-armada heeft het weer tegen
Opvallende hoge prijzen werden afgelopen maand betaald voor Hollandse kasgroenten. Voorbeelden zijn tomaat en komkommer uit de belichte teelt, maar ook diverse bladgewassen zoals botersla en andijvie.
Vorig jaar was de prijsvorming voor allerlei kasgroenten ondermaats. Dit jaar is het tekort van 2016 in januari goedgemaakt. Vroeger ging 50 procent van het gezinsinkomen naar eten en drinken, nu hooguit nog 15. Dus wat is duur.
anaf de vijftiger jaren ontwikkelde de teelt van diverse soorten sla veelal in de buitenlucht in het gebied "Elne" bij de Zuid-Franse stad Perpignan. Vanuit Nederland kwam toen interesse van plantenkweker G. Beekenkamp om daar plantmateriaal te gaan verkopen. Deze plantjes werden op het bedrijf in Maasdijk opgekweekt. Begin zeventiger jaren heb ik met de vertegenwoordiger van het bedrijf per auto het gebied bezocht. Dit leverde de volgende anekdote op. Vlakbij de grote weg bij de stad stonden niet alleen mooie dikke bomen. Het was ook normaal dat bij het in zicht komen van een auto er menig dame van achter een boom tevoorschijn kwam die een lift zocht…
De oogstbare sla uit dit gebied vond zijn weg eerst in Frankrijk en daarna ook over de grens. Het succes dat in dit gebied regelmatig gehaald werd, vond onder meer navolging in het Spaanse gebied Murcia. Nu wordt daar een scala aan groenten geteeld. Op ruime afstand van de kust is er in periodes gekozen voor vruchtgroenten in kassen zonder plastic, maar met netten. Meer naar het zuiden ligt het gebied Almeria waar volop plastic kassen werden gebouwd.
Na de berichten dat daar halverwege de zestiger jaren volop kassen werden gebouwd gingen we er een kijkje nemen. De man van de overheid, herr Bruckner met als geboorteland Oostenrijk, leidde ons rond en ging in op de ontwikkelingen. Er stond toen circa 7000 hectare aan plastic kassen. Almeria is al jaren lang een grote speler geworden waar de handel en grootwinkelbedrijven in West-Europa duidelijk op ingespeeld hebben.
Meestal gaat het goed in deze Spaanse gebieden maar als het ineens wintert, kan het fout gaan. Ook de oogst van een teelt onder het plastic valt dan veel kleiner uit.
Door de ontwikkeling van allerlei bladgroenten zonder beschutting in Murcia veranderden vele tuinders in ons land hun teeltschema. Bladgewassen zoals boter- of krop sla, andijvie, spinazie en Chinese kool namen heel sterk in areaal af. Dit werd mede veroorzaakt door de ontwikkeling van telen in/op steenwol, veen, perliet, ofwel niet meer in de grond. Dit gold niet alleen voor het Westland en de omgeving van Venlo. Ook in de omgeving van Ridderkerk, Barendrecht en rond Heemskerk bij Beverwijk werd voor andere teelten gekozen. De kracht van het Spaanse teeltgebied is dat er in de winter tot in maart meer soorten groenten geteeld kunnen worden dan in ons land.
Voorbeelden zijn lollo rosso en ijsbergsla. Zelfs bij een oogst in de herfst of in mei lukt het niet deze onder glas "gewicht" te geven. Probeersels lieten dat jaren geleden al zien. Het afwijkende weer in Spanje zorgde er nu voor dat menig gewas niet de oogstbare eindstreep haalde of een lichtgewicht werd. Een bol ijsbergsla weegt meestal 400 gram en meer. Nu kwam het voor dat de sla vanwege de prijs geoogst werd bij 300 gram. De prijs voor de teler kan mee of tegen vallen, afhankelijk of er wel of niet voorverkocht is. Vanuit de handel is er ook al gekeken of er in Amerika ijsbergsla te koop is. In de tijd dat de Amerikanen in Duisland waren gelegerd werd deze sla jaren lang overgevlogen. Na enkele jaren werd deze teelt ook voorzichtig in ons land door een aantal telers opgepakt. Sla uit de VS halen is leuk maar de transportkosten zijn hoog. (JdH)